<strong>Cho rằng ba ba trơn là động vật hoang dã, Chi cục kiểm lâm Quảng Bình đã bắt giữ 608 con ba ba trơn và xử phạt 500 triệu đồng. Không phục, doanh nghiệp đã khởi kiện quyết định xử phạt này với lý do ba ba trơn là thủy sản nuôi trồng…
Rạng sáng ngày 14.9, đội Kiểm lâm cơ động và PCCC rừng số 1 – Chi cục Kiểm Lâm Quảng Bình kiểm tra xe khách BKS BKS 16L-3425 của Công ty Hoàng Long do lái xe Nguyễn Minh Đức điều khiển. Qua đó phát hiện 608 con ba ba trơn nặng hơn 587 kg của Công ty TNHH Tiền Hậu (Bà Điểm, Hóc Môn, TP.HCM). Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thủy sản Quảng Bình xác định ba ba trơn (Trionyx Sinensis) là động vật hoang dã. Vì thế, theo đề nghị của kiểm lâm, cho rằng đây là động vật hoang dã không rõ nguồn gốc xuất xứ, UBND tỉnh Quảng Bình đã ra quyết định tịch thu toàn bộ số “tang vật” sung công quỹ, xử phạt lái xe và chủ hàng 500 triệu đồng chia đều cho mỗi bên vì lỗi “vi phạm hành chính trong lĩnh vực quản lý, bảo vệ rừng và quản lý lâm sản” theo Nghị định 99/2009/NĐ-CP.
Ba ba trơn được nuôi phổ biến tại nhiều gia đình các tỉnh miền Tây, Đông Nam Bộ
Công ty Tiền Hậu đã khiếu nại quyết định này với lý do ba ba trơn không phải là lâm sản mà là động vật thủy sinh dưới nước. Chính căn cứ xử phạt là Nghị định 99 cũng đã định nghĩa rất rõ: Lâm sản là sản phẩm khai thác từ thực vật, động vật, vi sinh vật và các bộ phận của chúng có nguồn gốc từ rừng. Số ba ba Kiểm lâm Quảng Bình bắt giữ đã được họ mua hợp pháp tại trại nuôi sinh sản, sinh trưởng động vật hoang dã Trần Đình Toàn (xã An Bình, Cao Lãnh, Đồng Tháp) – cơ sở đã được Sở NN&PTNT Đồng Tháp cấp chứng nhận đăng ký.
Tuy nhiên, giải quyết khiếu nại ngày 30.11.2011, UBND tỉnh Quảng Bình vẫn bảo lưu quyết định xử phạt, không công nhận ba ba trơn (Trionyx Sinensis) là thủy sản mà là động vật hoang dã. Vì những tranh cãi ba ba trơn là động vật hoang dã hay loài thủy sản, Công ty Tiền hậu đã khởi kiện quyết định này ra Tòa hành chính TAND Quảng Bình.
Trao đổi với Đất Việt ngày 28.6, luật sư Phạm Thành Long (Công ty Luật Gia Phạm) khẳng định,có sự lập lờ khái niệm, liên ngành Kiểm lâm – Thủy sản cho rằng đó là động vật hoang dã, còn Kiểm lâm thì lại trình là động vật rừng. Trên thực tế, có rất nhiều loài hoang dã mà không phải động vật rừng. Theo Phụ lục các danh mục của Công ước CITES Việt Nam và Nghị định số 82/2006/NĐ-CP về quản lý hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu, tái xuất khẩu, nhập nội từ biển, quá cảnh, nuôi sinh sản, nuôi sinh trưởng và trồng cấy nhân tạo các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp, quý hiếm thì ba ba trơn (Trionyx Sinensis) không thuộc các phụ lục của CITES. Điều này cũng đã được Cơ quan đại diện CITES phía Nam xác nhận.
Luật sư Long dẫn chiếu một loạt văn bản để chứng minh, ba ba trơn là loài thủy sản được phép nuôi trồng: Quyết định 337/QĐ-BKH của Bộ KH-ĐT, việc chăn nuôi baba thuộc nhóm mã ngành 03222 là ngành nuôi trồng thủy sản nước ngọt. Quyết định số 231/QĐ-BTS về chương trình khuyến ngư của Bộ trưởng Bộ Thuỷ sản “phê duyệt danh sách các đối tượng nuôi trồng thuỷ sản áp dụng cho các mô hình khuyến ngư”, baba trơn là đối tượng thủy sản được khuyến khích nuôi trồng ở những vùng sinh thái phù hợp. Danh mục giống thuỷ sản được phép sản xuất, kinh doanh theo Quyết định số 57/2008/QĐ-BNN của Bộ NNN&PTNT còn nêu rõ hơn: Trionyx sinensis thuộc giống lưỡng cư trong nhóm nuôi trồng nước ngọt với mục đích làm thực phẩm…
“Ba ba trơn là nhóm thủy sản thông thường, không phải là động vật rừng nên việc mua bán, vận chuyển không buộc phải tuân theo các quy định pháp luật đối động vật rừng và không thuộc thẩm quyền quản lý của cơ quan kiểm lâm”, luật sư Long nói. Ông cũng cảnh báo: Baba trơn đã nuôi trồng rộng khắp từ Bắc vàoNam trên 25 năm đem lại hiệu quả kinh tế cao hàng vạn hộ nông dân. Có hàng ngàn bài báo đã viết về những tấm gương nông dân nuôi trồng ba ba thoát nghèo, làm giàu. Vụ việc đã qua khiếu nại, sắp được đưa ra xét xử tại Tòa Hành chính TAND Quảng Bình, nếu được thông qua, sẽ tạo tiền lệ rất nguy hiểm cho người nông dân đang nuôi ba ba cũng như những người đang kinh doanh loại thủy sản này vì có thể bị tịch thu và xử phạt bất kỳ khi nào.
Đình Tú